Jeśli "Edukacja medialna - kształtowanie umiejętności świadomego, krytycznego i selektywnego korzystania ze środków społecznego przekazu, w tym wychowanie do odbioru mass mediów", to na jakich sferach poszukiwań badawczych powinna koncentrować się edukacja medialna?

Reglamentacja mediów

„Reglamentacja - ograniczenie; stan prawny ustalony przez państwo, ograniczający swobodę wykonywania zawodu, produkcję pewnych towarów itp.” - Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych Władysława Kopalińskiego).

Kiedy można mówić o cenzurze? Zgodnie z art. 54 Konstytucji RP: "1. Każdemu zapewnia się wolność wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. 2. Cenzura prewencyjna środków społecznego przekazu oraz koncesjonowanie prasy są zakazane. Ustawa może wprowadzić obowiązek uprzedniego uzyskania koncesji na prowadzenie stacji radiowej lub telewizyjnej".
Reglamentacja mediów a (sądowa) rejestracja dziennika i czasopisma. Obowiązki informacyjne mediów (impresum) - dlaczego tak ważne jest, by czytelnicy (odbiorcy, konsumenci mediów) wiedzieli kto jest nadawcą przekazu, kto jest odpowiedzialny za przekaz? Rejestracja (tradycyjnych) dzienników i czasopism a rejestracja domen. Inne formy "reglamentacji" mediów: oznaczanie treści (gry, telewizja, treści "dla dorosłych").

Przykłady samoregulacji na "rynku medialnym" (również deontologia dziennikarska, w tym: kodeksy dobrych praktyk, kodeksy etyki oraz kodeksy obyczajowe).
Przesyłanie i otrzymywanie informacji: cywilizacyjny spór o granice: wolność słowa a wolność prowadzenia badań naukowych, biblioteki, stosowanie linków, przypisów; podawanie źródeł, informacja publiczna.

Problem przesyłania niechcianych informacji (spam) dotyczy nie tylko treści reklamowych) Czy tylko reklama? Co z takimi sferami jak polityka i wybory, łańcuszki szczęścia, hoax, celowe wprowadzenie w błąd, przestępczość, w tym: phishing?

Skoro pojawiają się treści niechciane przez odbiorcę, to pojawia się również problem blokowania takich treści (np. pornografia, przemoc). Jaki ma związek ta praktyka z problematyką "reglamentacji mediów"?
- system PEGI - Pan-European Game Information;
- DRM i ograniczenia wynikające z prawa autorskiego;
- linki ("głębokie linkowanie" a "polityki linkowania");
- czy informacjapowszechnie znana może nadal być tajemnicą?

Anonimowość a identyfikacja

Prywatność a anonimowość? Czy jest jakaś różnica? czy istnieje prawo do anonimowości? Tajemnica dziennikarska (tajemnica "dziennikarska" blogerów, prawo do anonimatu). W wielu sferach internetu i "nowych mediów" potrzebna jest identyfikacja aktorów społeczeństwa informacyjnego. Przykładem może być handel. Identyfikacja aktorów jest potrzebna np. by:
- ustalić strony transakcji (umowy);
- spełnić świadczenie;
- udostępnić treści uprawnionym (przy okazji por. bugmenot.com).
Identyfikacja nadawcy komunikatu istotne jest ze względu na ochronę interesów konsumentów, a obowiązki informacyjne (podobne jak impressum w przypadku działalności prasowej) wprowadzane są w różnych sferach aktywności społecznej:
- zawieranie umów na odległość;
- kodeks spółek handlowych (tu należy podawać również: kapitał zakładowy, oznaczenie sądu rejestrowego, regon, nip);
- świadczenie usług drogą elektroniczną;
- przetwarzanie danych osobowych (tu również powiadomienie o przetwarzaniu, powiadomienie o parawach do usunięcia danych);
- w przypadku reklam ustalenie tożsamości odbiorcy wykorzystuje się do "targetowania" reklam, ale "identyfikacja" związana jest również z takimi problemami, jak wykorzystanie renomy (nieprawdziwa rekomendacja);
- lobbing (dlaczego wprowadza się rejestry lobbystów?);
- ochrona danych osobowych i prywatności (również: phishing, nigeryjski szwindel (419 scam), baiting);
- dokumenty biometryczne (klonowanie, przejmowanie odcisków palców);
- odpowiedzialność za słowo ("dowody cyfrowe", numer IP a tożsamość sprawcy, casus Krystyny Mokrosińskiej, casus serwisu towarzyskiego PTC);
- podpis elektroniczny;
- wybory (przez internet);
- retencja danych telekomunikacyjnych;
- CCTV a RFID (na przykładzie klipu: The Catalogue autorstwa Chrisa Oakleya).

Kompozytowość "nowych mediów"

(Nowe) Media są interfejsem "usług społeczeństwa informacyjnego"
- API - Application Programming Interface;
- STB Set-top box (STB) jest elektronicznym urządzeniem podłączanym do telewizora. Umożliwia odtwarzanie video, dźwięku, przeglądanie stron internetowych;
- alternatywne teksty ALT="" przy umieszczaniu grafik i innych obiektów na stronach internetowych (kompozyty - warstwy dostępu);
- Przykładem kompozytowości mediów jest również dynamicznie zmieniający się layout strony, chociaż "szkielet" się nie zmienia, a podmieniane są jedynie pliki css (sama konstrukcja serwisów internetowych www jest dziś oparta na różnych warstwach, z których każda odpowiedzialna jest za coś innego);
- Kompozytowość a agregatory treści; rozwój agregatorów na przykładzie "News at Seven" i automatycznego generowania "systemów informacyjnych" z wykorzystaniem elementów pobieranych z Sieci;
- Kompozytowość mediów a "rzeczywistość wzbogacona" (augmented reality - przedkładanie dynamicznej, uzależnionej od kontekstu informacji ponad wizualne pole użytkownika);
- Kompozytowość a montaż video (wmixowywanie kolejnych warstw: poza samym montażem linearnym, są też warstwy, są też greenboxy). Wykorzystanie grafiki trójwymiarowej w tworzeniu przekazów. Synchronizacji sterowanych przez algorytm ruchów wirtualnej twarzy z generowanym dźwiękiem. Przykład: jak Chińczycy w czasie otwarcia olimpiady wykorzystali przekaz generowany komputerowo, ponieważ był - w ich oczach - lepszy niż to, co zrobili w świecie realnym.
Problematyka kompozytowości mediów wiąże się również z takimi tematami jak:
- neutralność technologiczna i interoperacyjność (formaty dokumentów, techniczne "formaty mediów"; tu również pytanie: jak informatyka wpływa naprawa i obowiązki obywateli?);
- współdecydowanie o przekazie - użytkownik ma wpływ na to co widzi (blokowanie reklam, greasemonkey - poprzez skrypty użytkownika pozwala zmienić zachowanie i wygląd stron internetowych, agregatory informacji (RSS)).

Kanały dystrybucji informacji

Na co należy zwrócić uwagę tworząc serwis internetowy? Łańcuch pośredników (rejestracja domeny, łącze (dostęp) - tu również dyskusja na temat "degradacji ruchu", hosting, redakcja, webmastering, wyszukiwanie, reklama). Co nam po serwisie, jeśli nikt go nie będzie oglądał?
Powszechna dostępność, a dostęp warunkowy (dlaczego sędziowie cytują wikipedię? Google Books, monopole własności intelektualnej a "promocja i marketing"). Czym jest marketing szeptany?
Dystrybucja informacji a podszywanie się pod media na przykładzie Grupy Yes Man ("Jeden z najważniejszych amerykańskich dzienników padł ofiarą akcji antyglobalistów. Ponad milion egzemplarzy "specjalnego wydania" NYT trafiło do nieświadomych czytelników. Sfałszowana gazeta na pierwszej stronie ogłosiła koniec wojny w Iraku").

Odpowiedzialność

Wraz z rozwojem środków społecznego komunikowania coraz silniej widać problem odpowiedzialności za słowo. Co to jest "notice and takedown"? Problematyka moderacja dyskusji, odpowiedzialność za materiał prasowy, odpowiedzialność prawno-autorska, odpowiedzialność za pomówienie, sprostowanie i odpowiedź, odpowiedzialność za reklamę, odpowiedzialność za manipulację informacją giełdową, ochrona danych osobowych, ochrona tajemnic.

Bezpieczeństwo

Będąc konsumentem mediów należy pamiętać o zasadzie ograniczonego zaufania oraz o tym, że nie ma darmowych obiadów. W jaki sposób sprawdzać lub gwarantować wiarygodność danych (podpis elektroniczny, szyfrowanie danych, problematyka "dowodów" cyfrowe). Obieg informacji a zjawiska takie jak wirusy, malware, phishing, odzyskiwanie utraconych danych, problem "przełamywania zabezpieczeń" (czy można przełamać coś, co nie istnieje?).

Manipulacja

Przykłady celowej lub przypadkowej manipulacji informacją (np. hasło poświęcone Henrykowi Batucie w Wikipedii, rozesłanie nieprawdziwej notatki prasowej i jej opublikowanie przez wiodące serwisy internetowe z branzy PR i Marketignu).

Wyszukiwanie

Wyszukiwanie informacji jest formą jej selekcji. Wiedza na temat konstrukcji mechanizmów wyszukiwawczych oraz sposobów wpływania na wyniki wyszukiwania jest zatem istotnym elementem edukacji medialnej (pozycjonowanie, wyszukiwarka jako pośrednik, granice swobody świadczenia usług wyszukiwawczych, odpowiedzialność).

Wykluczenie (cyfrowe?)

Sposób konstrukcji mediów (interfejsów) ma znaczenie ze względu na umiejętności wchodzenia z mediami w interakcje. To co dla jednego oczywiste, dla drugiego może być barierą nie do przejścia. Wykluczenie cyfrowe to nie tylko problem osób mieszkających na terenach, na których nie ma dostępu do nowych mediów. To również nie tylko problem osób, których nie stać (ekonomicznie) na zakup urządzeń potrzebnych do korzystania z mediów. Wykluczenie cyfrowe może dotyczyć również osób starszych, a przede wszystkim osób niepełnosprawnych (tu również kompozytowość mediów, wprowadzanie warstw, z których osoby np. niewidome mogą korzystać, by zapoznać się z treściami).

Problemy "wirtualnych światów"

Czy świat gier to inny świat, niż rzeczywistość? Jakie zasady obowiązują w grach? Czy robi coś złego gracz sterujący awatarem wikinga, którego głównym zadaniem – wedle scenariusza gry – jest mordowanie, gwałcenie i rabowanie? Światy się przenikają (za prawdziwą gotówkę można kupić wirtualne pieniądze, w grze można prowadzić „gazetę”, która będzie czytana przez prawdziwych ludzi (sterujących awatarami). Jakie znaczenie dla obiegu informacji na temat produktów danego przedsiębiorstwa ma fakt, że w wirtualnej rzeczywistości ktoś zdetonował „bombę atomową”? Czy ktoś zginął, albo odniósł materialną szkodę? Dlaczego piszą o tym gazety „tradycyjne”?

Deontologia

Źródła deontologii dziennikarskiej. Samoregulacja a ochrona konsumentów. Samoregulacja a oznaczenie treści.